Gümüşler Manastırı

GÜMÜŞLER MANASTIRI

Niğde ilinin Gümüşler kasabasında yeralan, büyük bir kaya kitlesinin içine esrarengiz bir şekilde oyulmuş, Kapadokya bölgesindeki, Bizans sanatının günümüze çok iyi korunarak gelmiş ve bölgede bulunan en büyük manastırlarından biridir. Yapılış tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte M.S 8 ile 12. yüzyılları arasında olduğu düşünülmektedir.

Kapadokya’da kayaya oyulmuş pek çok manastır bulunmaktadır ve bazı bilim adamları bunları yemekhaneli (trapezalı) ve açık avlulu olmak üzere iki grupta ele almaktadırlar. Gümüşler Manastırı ikinci grup dâhilindedir. Manastır, 13×60 ölçülerinde, kare bir avlunun etrafına dizilmiş mekanlardan oluşur. Orta avluda mezarlar ve erzak depoları bulunmaktadır. Girişte, avlunun sol tarafında yeraltı şehri bulunur. Tam karşısında ise dehlizlerle ulaşılan sığınaklar vardır. Bu odaların içerisinde, dışarıdan gelebilecek herhangi bir saldırıya karşı önlem olması açısından değirmen taşı büyüklüğünde taş kapılar yer almaktadır. Yeraltı şehrinden toprak yüzeyine ulaşan havalandırma ve megafon şeklinde haberleşme sistemi mevcuttur. Avlu ayrıca gömü işlemi içinde kullanılmıştır. Pitos (pişmiş topraktan yapılmış kap) denilen kapların içerisinde ise kuru bakliyat, tahıl ve un gibi ürünler saklanmıştır.

Manastırın en önemli yapısı, kompleksin kuzeyinde yer alan kilisedir. Dört serbest destekli, kapalı Yunan haçı planlı kilisenin kuzey haç kolunun kuzeyinde iki mezar nişi ve naosun (Antik dünyada bir tapınağın temel yapısı) batısında beşik tonoz örtülü iki giriş bulunmaktadır. Farklı ustaların çalıştığı düşünülen duvarlarda; son derece iyi korunmuş, muhteşem renkli freskler bulunmaktadır. Fresklerde; Hz. İsa'nın doğumu, vaftiz edilmesi, kiliseye takdimi, Havariler ve Hıristiyanlığın ileri gelenlerini gösteren konular işlenmiştir.

Ziyaretçilerini adeta zamanda yolculuğa çıkaran Gümüşler manastırından ve bölgeden etkilenmemek imkansız. Arkeolojik ve jeolojik olarak da oldukça ilgi çeken çok özel bir destinasyon diyebiliriz. Nasıl gidilir diye düşünürseniz, Niğde kent merkezine 9 km uzaklıktaki Gümüşler kasabasının içerisinde yer almaktadır. Asfaltlı ve bakımlı yollarıyla ulaşımın oldukça kolay olduğunu söylemeliyim. Manastır, Kültür ve Turizm Bakanlığına bağlı olup giriş ücretlidir ve müzekart geçerlidir. Niğde'yi ziyaret edecek yerli ve yabancı turistler, Gümüşler Manastırı dışında Andaval Kilisesi, Roma havuzu, Tyana Antik Kenti kalıntılarını ve ihtişamlı su kemerlerini barındıran Kemerhisar kasabasını gezmeden bölgeden ayrılmamalı bence, ilerleyen zamanlarda onları da seve seve sizlere anlatmak isterim, yeni yazılarımızda görüşmek üzere sağlıcakla kalın.

Arzu Öztüfekçi

Gönüllü Gezgin